Briaczysław Iziasławicz
![]() | |
kniaź połocki | |
Okres | |
---|---|
Poprzednik |
Iziasław Włodzimierzowicz |
Następca |
Wsiesław Briaczysławicz |
Dane biograficzne | |
Dynastia | |
Data urodzenia |
po 990 |
Data śmierci | |
Ojciec |
Iziasław Włodzimierzowicz |
Matka |
nieznana |
Żona |
nieznana |
Dzieci |
Briaczysław Iziasławicz (st. rus. – Брѧчислав zm. 1044) – książę połocki, syn Iziasława Włodzimierzowicza, wnuk Włodzimierza Wielkiego i Rognedy.
Dane biograficzne
[edytuj | edytuj kod]Nieznana jest dokładna data urodzenia Briaczysława Iziasławowocza. Przypuszczalnie jest to 997 rok. Imię Briaczysława po raz pierwszy pojawia się w Powieści lat minionych w związku ze śmiercią jego ojca w 1001 roku[1]. Przypuszczalnie w 1003 roku, po śmierci starszego brata, Wsiesława Iziasławicza, Briaczysław wstąpił na tron połocki[2][3].
Po śmierci Włodzimierza Wielkiego w 1015 roku na Rusi Kijowskiej wybuchły wojny dzielnicowe. Briaczysław był wówczas jednym z najsilniejszych kniaziów. W Sadze o Ejmundzie książę Warcisław-Briaczysław mylnie został nazwany synem Włodzimierza, który wespół z braćmi, prawdziwymi synami księcia kijowskiego, Świętopełkiem Przeklętym i Jarosławem Mądrym, podzielił spadek po zmarłym ojcu, obejmując we władanie Księstwo połockie[4].
Źródła o nim nie wspominają do roku 1021, kiedy niespodziewanie najechał Nowogród Wielki. W drodze powrotnej do Połocka, obładowany łupami, został pokonany przez wojska Jarosława Mądrego w pobliżu Pskowa. Zbiegł z pola bitwy, pozostawiając łupy Jarosławowi[5]. Pierwszy Latopis Sofijski dodaje, że w tymże roku Jarosław w ramach pokoju wydzielił Briaczysławowi we władanie dwa miasta – Uswiaty i Witebsk[6]. O wojnie między Briaczysławem i Jarosławem wspomina Saga o Eimundzie. Bohater tytułowy źródła brał aktywny udział w konflikcie między Połockiem a Kijowem. Odegrał w nim kluczową rolę, doprowadzając do zawarcia korzystnego dla Briaczysława pokoju. Ejmund uprowadził w niewolę żonę Jarosława - Ingegerdę, wymuszając na jej mężu zawarcie rozejmu[4]. Nie zważając na zawarty pokój, wojny między Briaczysławem i Jarosławem trwały do śmierci pierwszego w 1044 roku[7].
Badacze wiążą z imieniem Briaczysława założenie miasta Brasław, które początkowo mogło nazywać się Briaczysławl. Miasto było położone w północno-zachodniej części Księstwa Połockiego. Przypuszczalnie w Brasławiu została wzniesiona cerkiew Najświętszej Bogurodzicy, zwana również Bogurodzicą Starą[4].
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ В год 6509 (1001), w: Повесть временных лет, s. [1].
- ↑ С.В. Тарасаў, Брачыслаў Ізяславіч, w: Энцыклапедыя гісторыі Беларусі, Т. 2, Беліцк–Гімн, рэд. Б.І. Сачанка і інш., Мінск 1994, s. 78. ISBN 5-85700-142-0.
- ↑ Усяслаў Ізяславіч, w: Энцыклапедыя гісторыі Беларусі, Т. 6, Усвея–Яшын. Дадатак. Кніга ІІ, рэд. Г.П. Пашкоў і інш., Мінск 2003, s. 16. ISBN 985-11-0276-8.
- ↑ a b c Карпов А. Ю., Брячислав Изяславич, w: Люди Древней Руси. IX-XIII вв., s. [2].
- ↑ В год 6529 (1021), w: Повесть временных лет, s. [3].
- ↑ А.Р. Андреев, Всеслав Вещий (1029–1101), w: Выдающиеся белорусские политические деятели средневековья, s. [4].
- ↑ В год 6552 (1044), w: Повесть временных лет, s. [5].