Pilihan raya negeri Sarawak 1969
![]() |
---|
![]() |
Portal Malaysia |
sejarah
[sunting | sunting sumber]Pilihan raya negeri Sarawak pertama telah diadakan pada hari Sabtu, 10 Mei 1969 dan dijadualkan siap pada hari Sabtu, 7 Jun 1969 yang berlangsung selama 4 minggu dan dilaksanakan secara berperingkat-peringkat. Ini disebabkan kekurangan sistem pengangkutan dan komunikasi di negeri itu pada masa itu. Pilihan raya negeri diadakan pada masa yang sama dengan pilihan raya umum 1969. Dewan Rakyat Parlimen Malaysia dan semua perhimpunan negeri dibubarkan pada 20 Mac 1969, kecuali untuk Kelantan (yang kemudian dibubarkan pada 31 Mac) dan Sabah (yang tidak dipilih untuk pilihan raya kerana ia telah diadakan pada tahun 1967). Tarikh pencalonan ditetapkan pada hari Sabtu, 5 April 1969. Walau bagaimanapun, kerana kerusuhan berlaku pada kejadian 13 Mei dan deklarasi kecemasan dan pengisytiharan Ordinan Darurat (Kuasa Perlu) No. 1 tahun 1969 pada 15 Mei 1969, semua Pengundian berterusan digantung sehingga 1970. Semasa penggantungan dikuatkuasakan, pengundian di 9 daripada 48 kawasan pilihan raya di Sarawak telah bermula. Tiada pilihan raya di Sarawak yang disiapkan pada masa itu.[1]
Sebelum pilihan raya 1969, parti politik digantung daripada bertanding dalam pilihan raya umum. Parti politik kemudiannya memasuki kempen awam memanggil pengundi memboikot pemilihan. Pilihan raya parlimen dan negeri Sarawak disambung semula mulai Sabtu, 6 Jun 1970 hingga Sabtu, 4 Julai 1970. Semasa pemilihan semula, terdapat tragedi di Sarikei di bahagian ketiga Sarawak pada 29 Jun 1970. Pengganas komunis telah membunuh Tiga pegawai pilihan raya pada perjalanan pulang mereka setelah menyelesaikan pengundian di sebuah stesen. Ada juga insiden lombong tanah meletup di luar stesen pengundian di bahagian yang sama.[1]
senarai jumlah calon
[sunting | sunting sumber]Pilihan raya ini menyaksikan 332,373 pengundi yang layak selepas pendaftaran pertama di Sarawak. Kadar pengundi yang muncul ialah 80.0%, yang dianggap tinggi berbanding dengan negeri-negeri lain di Malaysia. Sejumlah 221 calon bertanding untuk 48 kerusi negeri di Sarawak. Pecahan bilangan tempat duduk adalah:[1]
- 33 kerusi dipertandingkan oleh Perikatan Sarawak). Ia terdiri daripada Parti Bumiputera Sarawak (BUMIPUTERA) dan Persatuan Cina Sarawak (SCA)
- 40 kerusi oleh Parti Rakyat Bersatu Sarawak (SUPP)
- 35 kerusi oleh Parti Pesaka Sarawak (Pesaka)
- 47 kerusi oleh Parti Kebangsaan Sarawak (SNAP)
Terdapat 66 calon bebas yang bertanding untuk kerusi tersebut.[1]
Parti politik | Jumlah undi | Peratusan
undi (%) |
---|---|---|
Parti Perikatan Sarawak | 63,668 | 25.4 |
Parti Rakyat Bersatu Sarawak | 72,178 | 28.8 |
Parti Kebangsaan Sarawak | 61,241 | 24.4 |
Parti Pesaka Sarawak | 34,281 | 12.7 |
Bebas (66 calon) | 18,987 | 7.6 |
Jumlah | 250,355 | 100 |
senarai calon
[sunting | sunting sumber]Keputusan
[sunting | sunting sumber]SUPP kemudian menyertai Perikatan Sarawak untuk membentuk kerajaan campuran. Ini membolehkan gabungan itu memperoleh 27 daripada 48 kerusi di Majlis Negeri Negri Sarawak (kini Dewan Undangan Negeri Sarawak).
Senarai penuh wakil ditunjukkan di bawah:[1]
No. | Perlembagaan Negeri | Anggota Majlis Negeri yang dipilih | Parti Undi | ||||
---|---|---|---|---|---|---|---|
Perikatan 15 | SNAP 12 | SUPP 12 | Pesaka 8 | IND 1 | |||||||
S01 | Lundu | Chong Kim Mook | SUPP | ||||
S02 | Bau | Ong Ah Khim | SUPP | ||||
S03 | Kuching Barat | Cheng Yew Kiew | Perikatan | ||||
S04 | Kuching Timor | Stephen K.T. Yong | SUPP | ||||
S05 | Semariang | Ajibah Abol | Perikatan | ||||
S06 | Sekama | Sim Kheng Hong | SUPP | ||||
S07 | Sebandi | Ikhwan bin Abang Haji Zainei | Perikatan | ||||
S08 | Muara Tuang | Mohamad Musa | Perikatan | ||||
S09 | Batu Kawah | Chong Kiun Kong | SUPP | ||||
S10 | Bengoh | Segus Anak Ginyai | SUPP | ||||
S11 | Tarat | Nelson Kundai Ngareng | SNAP | ||||
S12 | Tebakang | Michael Ben Ak Panggi | SNAP | ||||
S13 | Semera | Lee Thiam Kee(Puteh) | Perikatan | ||||
S14 | Gedong | Abang Haji Abdul Rahim | Perikatan | ||||
S15 | Lingga-Sebuyau | Dato' Penghulu Tawi Sli | Pesaka | ||||
S16 | Simanggang | Nelson Liap Kudu | SNAP | ||||
S17 | Engkilili-Skrang | Simon Dembab Maja | Pesaka | ||||
S18 | Ulu Ai | David Anak Jemut | SNAP | ||||
S19 | Saribas | Kihok bin Amat | Perikatan | ||||
S20 | Layar | Dato' Stephen Kalong Ningkan | SNAP | ||||
S21 | Kalaka | Wan Alwi bin Tuanku Ibrahim | Pesaka | ||||
S22 | Krian | Dunstan Endawie Enchana | SNAP | ||||
S23 | Kuala Rajang | Dato' Haji Abdul Rahman Ya'kub | Perikatan | ||||
S24 | Repok | Khoo Peng Loong | SUPP | ||||
S25 | Matu-Daro | Awang Hipni bin Pengiran Anu | Perikatan | ||||
S26 | Binatang | Anthony Teo Tiao Gin | SUPP | ||||
S27 | Sibu Tengah | Chew Kim Poon | SUPP | ||||
S28 | Sibu Luar | Wong Kah Sing | SUPP | ||||
S29 | Igan | Ling Beng Siong | Perikatan | ||||
S30 | Dudong | Kong Chung Siew | SUPP | ||||
S31 | Balingian | Mohd. Pauzi bin Hamdani | Perikatan | ||||
S32 | Oya | Vincent Ferrer Suyong | Perikatan | ||||
S33 | Pakan | Mandi Anak Sanar | Pesaka | ||||
S34 | Meluan | Gramong Anak Jelian | SNAP | ||||
S35 | Machan | Thomas Kana | Pesaka | ||||
S36 | Ngemah | Lias Anak Kana | IND | ||||
S37 | Song | Ngelambong Bangau | SNAP | ||||
S38 | Pelagus | Bennet Jarrow | Pesaka | ||||
S39 | Baleh | Kenyan Anak Temenggong Koh | Pesaka | ||||
S40 | Belaga | Nyipa Kilah | SUPP | ||||
S41 | Tatau | Awang Ismail bin Pg. Zainuddin | Perikatan | ||||
S42 | Kemana | Ahok Anak Jalin | Pesaka | ||||
S43 | Subis | Francis Loke | SNAP | ||||
S44 | Miri | Chia Chin Shin | Alliance | ||||
S45 | Marudi | Edward Jeli Anak Blayong | SNAP | ||||
S46 | Telang Usan | Balan Seling | SNAP | ||||
S47 | Limbang | Dato' James Wong Kim Min | SNAP | ||||
S48 | Lawas | Awang Daud bin Awang Metusin | Alliance |
Peratusan undi yang diperoleh oleh setiap parti
[sunting | sunting sumber]Parti politik | Jumlah undi | Peratusan
undi (%) |
---|---|---|
Parti Perikatan Sarawak | 63,668 | 25.4 |
Parti Rakyat Bersatu Sarawak | 72,178 | 28.8 |
Parti Kebangsaan Sarawak | 61,241 | 24.4 |
Parti Pesaka Sarawak | 34,281 | 12.7 |
Bebas (66 calon) | 18,987 | 7.6 |
Jumlah | 250,355 | 100 |